Rola tłumacza w kontekście potrzeb odbiorców przekładu w środowisku imigrantów

Abstract

W niniejszej pracy staraliśmy się zaprezentować historię rozwoju przekładu środowiskowego, ze szczególnym uwzględnieniem działań obecnie podejmowanych, które mają sprzyjać jej rozwojowi i profesjonalizacji. Zasygnalizowaliśmy niektóre z czynników, wpływających na trudność stworzenia jednolitych reguł danego typu tłumaczenia. Zaproponowaliśmy własną definicję przekładu środowiskowego, w której wyeksponowana została osoba tłumacza oraz uwzględniona rozpiętość zdarzeń komunikacyjnych, mieszczących się w jego ramach. Podjęliśmy próbę wskazania miejsca tłumaczenia środowiskowego w typologiach przekładu. Zaproponowaliśmy jednocześnie rozgraniczenie usług w zakresie komunikacji na rzecz imigrantów na pośrednictwo językowe i tłumaczenie środowiskowe. Pokrótce zaprezentowaliśmy skalę imigracji do Polski na przestrzeni lat 2006-2020. Rozpatrzyliśmy dwa konteksty – pozaekonomiczny i ekonomiczny. W dalszej części pracy omówiona została pozycja tłumacza w schemacie komunikacji przekładowej. Staraliśmy się również zasygnalizować problemy związane z etyką zawodową tłumaczy świadczących usługi na rzecz imigrantów. Nadrzędnym celem niniejszej rozprawy było poznanie i zaprezentowanie potrzeb rzeczywistych odbiorców przekładu w środowisku imigrantów. Nasza uwaga została skoncentrowana na oczekiwaniach cudzoziemców wobec osoby tłumacza, jego kompetencji zawodowych, podejmowanych przez niego działań i ról, jakie ma do spełnienia podczas komunikacji z jego udziałem. W części empirycznej pracy dążyliśmy również do wskazania, czy wiek, płeć oraz wykształcenie respondentów w ujęciu statystycznym wpływają na prezentowane przez nich poglądy.

In this paper, we tried to present the history of the development of community interpreting. Our particular interest was focused on currently taken actions which contribute to its evolution and professionalisation. We introduced some of the factors that make it difficult to create consistent rules of community interpreting. We proposed our own definition of community interpreting, in which we paid particular attention to the role of the interpreter and to the wide range of communicative situations. We tried to point a place for community interpreting in translation typologies. At the same time, we proposed differentiation of communication service for immigrants between language intermediation and community interpreting. It also briefly presents scale of migration in Poland between 2006 and 2020. We investigated economic and non-economic concepts of migration. The next part of our paper describes the position of the interpreter in a translation communication scheme. We have also tried to show problems connected with professional ethics of the interpreters providing their service for immigrants. The main aim of our paper was exploring and presenting actual needs of the immigrants who are the recipients of translation. We have focused on foreigner’s expectations towards the interpreter, his or her professional competences and actions taken during communication with immigrants. In the empirical part of our paper, we wanted to indicate if respondents’ age, gender or education influence their opinions in terms of the interpreters’ action, functions and substantive preparation.