Organy firmy Biernacki w kościołach diecezji sandomierskiej. Studium historyczno-instrumentoznawcze

Abstract

Dysertacja nosi tytuł: Organy firmy Biernacki w kościołach diecezji sandomierskiej. Studium historyczno-instrumentoznawcze. Składa się z czterech rozdziałów. Pierwszy skupia się na najważniejszych wydarzeniach, osobach oraz instytucjach, które na stałe wpisały się w historię Diecezji Sandomierskiej i bez których nie miałyby one takiego znaczenia i kształtu. Drugi rozdział przedstawia ogólny rys historyczny dotyczący losów organmistrzowskiej rodziny Biernackich, a więc Dominika I Biernackiego i jego brata Wacław I Biernackiego, oraz synów Dominika I - Dominika II i Wacława II. Następnie przedstawiono 11 przygotowanych, a niezrealizowanych projektów organów przez firmę Biernackich na omawianym terytorium. Na zakończenie drugiego rozdziału przedstawiono sylwetki 20 organmistrzów i firm organmistrzowskich, którzy w tym samym czasie co Biernaccy budowali instrumenty na terenie Diecezji Sandomierskiej, a którzy wykonali aż 90 nowych instrumentów organowych. Trzeci rozdział tej pracy jest najbardziej obszerny. Przedstawia analizę instrumentoznawczą 17 instrumentów wykonanych przez firmę Biernackich na terenie Diecezji Sandomierskiej. Charakterystykę poszczególnych instrumentów wykonano zgodnie z podziałem na trzy zasadnicze części. Każdorazowo w pierwszej części (A) przedstawiona została zwięzła historia zarówno parafii, jak i świątyni. Druga część (B) ma charakter inwentaryzacyjny i została opracowana według metody wypracowanej w Katedrze Instrumentologii Instytutu Nauk o Sztuce. Zawiera ona informacje: o budowniczym, usytuowaniu instrumentu, szafie organowej, prospekcie, miechach, trakturze, wiatrownicach, stole gry, piszczałkach, dyspozycji, strukturze brzmieniowej oraz zestawienia ilościowe dotyczące organów. Trzecia część (C) jest przedstawieniem wiadomości o wszelakich remontach i innych pracach, jakie były przeprowadzane przy opisywanych instrumentach. Czwarty rozdział zawiera analizy pod kątem ilościowym oraz jakościowym na podstawie informacji pochodzących z 17 instrumentów.The doctoral dissertation is entitled : organs of the Biernacki company in the churches of the Diocese of Sandomierz. Historical and instrumentological study. It consists of four chapters. The first focuses on the most important events, people and institutions that have become a permanent part of the history of the Sandomierz Diocese and without which it would not have had such a meaning and shape. The second chapter presents a general historical outline of the fate of the Biernacki prepared. At the of the second chapter, the profiles of 20 organ makers, who build as many as 90 new organ instruments in the Sandomierz Diocese at the same time as the Biernacki family, were presented. The third chapter of this work is the most extensive. An instrumental analysis of 17 instruments made by Biernacki company in Sandomierz Diocese are presented. The characteristics of individual instruments according to the division into three main parts were made. Each time, the first part (A) presents a brief history of both the parish and the temple. The second part (B) has the inventory nature as was arranged according to the method developed in the Department of Instrumentology of the Institute of Art Sciences of the Catholic University of Lublin. It contains information about the builder, the location of the instrument, the organ cabinet, the prospectus, bellows, trackers, windchests, organ console, pipes, listing of all sounds, sound structure and quantitative statements connected to the organ. The third part (C) presents information about all repairs and other works that were carried out on the described instruments. In the fourth chapter, quantitative and qualitative analyzes were shown based on the information obtained from 17 instruments.