Upodmiotowienie pielęgniarek i jego psychologiczne konsekwencje dla pacjentów

Abstract

Celem rozprawy doktorskiej było zbadanie psychologicznych konsekwencji upodmiotowienia dla pielęgniarek oraz pacjentów. Zaproponowany model jest propozycją zastosowania koncepcji upodmiotowienia pielęgniarek do wyjaśnienia satysfakcji z pracy i wypalenia zawodowego pielęgniarek, a także upodmiotowienia pacjentów, satysfakcji z jakości opieki pielęgniarskiej oraz umiejętności samoobsługi pacjentów. W celu weryfikacji hipotez przeprowadzono trzy badania ilościowe. W Badaniu 2 i 3 wykazano, że Kwestionariusz Upodmiotowienia Psychologicznego oraz Kwestionariusz Upodmiotowienia Psychologicznego dla Pacjentów są narzędziami rzetelnymi, trafnymi i mogą być stosowane do pomiaru upodmiotowienia strukturalnego i psychologicznego wśród pielęgniarek oraz upodmiotowienia psychologicznego wśród pacjentów. Z kolei w Badaniu 3 wielopoziomowa analiza mediacji wykazała, iż upodmiotowienie strukturalne wiąże się z satysfakcją z pracy oraz wypaleniem zawodowym pielęgniarek, bezpośrednio i pośrednio — przez upodmiotowienie psychologiczne pielęgniarek, Wykazano także, iż przekonanie o wartości pracy własnej pośredniczy pomiędzy upodmiotowieniem strukturalnym i jego trzema wymiarami a satysfakcją pacjentów z jakości opieki pielęgniarskiej oraz umiejętnością ich samoobsługi. Wyniki niniejszych badań mogą być podstawą dla rekomendacji dotyczących sposobu organizacji pracy pielęgniarek na oddziałach szpitalnych.The purpose of this dissertation was examine the psychological consequences of empowerment for nurses and patients. The proposed model is a proposal to apply the concept of nurse empowerment to explain nurse's job satisfaction and burnout, as well as patient's empowerment, satisfaction with the quality of nursing care, and patient's self-care. Three quantitative studies were conducted to verify the hypotheses. In Studies 1 and 2, the Work Effectiveness Conditions Questionnaire, and the Psychological Empowerment Questionnaire for Patients were shown to reliable, valid tools and could be used to measure structural and psychological empowerment among nurses and psychological empowerment among patients. On the other hand, in Study 3, a multilevel mediation analysis showed that structural empowerment is related to job satisfaction and job burnout among nurses, directly and indirectly through psychological empowerment among nurses. It was also shown that belief in the value of one's own work mediates between structural empowerment dimensions and patients' satisfaction with the quality of nursing care and their self-care skills. The results of the present study may provide a basis for recommendations on how to organize the work of nurses in hospital wards.