Katechizacja w Kościele Greckokatolickim w Polsce w latach 1991-2020. Studium katechetyczne w świetle dokumentów Kurii Metropolitalnej Archieparchii Przemysko-Warszawskiej oraz badań własnych

Abstract

Rozprawa jest analizą rozwoju oraz naukową refleksją nad stanem katechizacji KGK w Polsce. Pierwszy rozdział poświęcony jest historycznemu kontekstowi Eparchii Przemyskiej od momentu jej powstania poprzez wydarzenia dziejowe takie jak: wielka schizma wschodnia, unia florencka, unia brzeska, okres zaborów, I i II wojna światowa, okres komunistycznych represji, aż do dzisiaj. Rozdział drugi poświęcony jest zagadnieniu katechizacji Kościoła Greckokatolickiego w Polsce od 1947 r., który był wyznacznikiem dziejowym ze względu na przymusową deportację ludności ukraińskiej w ramach akcji "W". W zdelegalizowanym Kościoła niezwykle trudno było prowadzić działalność katechetyczną. Z czasem zaczynały powstawać greckokatolickie wspólnoty duszpasterskie oraz coraz intensywniej przebiegał proces systematycznej katechizacji. Rozdział opisuje przebieg tych procesów oraz powstawanie struktur katechetycznych w KGK w Polsce. Trzeci rozdział poświęcony jest sytuacji personalnej katechetów, opisany został przebieg formacji podstawowej oraz stałej. Badania ukazały istotny problem braków kadrowych oraz braku typowej dla Kościoła wschodniego formacji. Czwarty rozdział jest próbą syntezy zebranych we wcześniejszych rozdziałach danych. Zebrane zostały postulaty, które mogą pozwolić na rozwój katechizacji w przyszłości. Temat katechizacji w KGK nie został wcześniej podjęty w żadnym naukowym opracowaniu, ta praca jest pierwszą próbą pogłębionej refleksji naukowej nad zagadnieniem katechizacji w KGK w Polsce.

The dissertation is an analysis of the development and a scientific reflection on the state of catechesis in the GCC in Poland. The first chapter is devoted to the historical context of the Przemyśl Eparchy from its inception through historical events such as: the Great Eastern Schism, the Florentine Union, the Union of Brest, the period of partitions, World War I and II, the period of communist repression until today. The second chapter is devoted to the issue of catechization of the GCC in Poland since 1947, which was a historical marker due to the forced deportation of the Ukrainian population as part of "the Vistula action". In the banned Church, it was extremely difficult to carry out catechetical activity. With time, the GC pastoral communities began to emerge and the process of systematic catechesis was progressing more and more intensively. The chapter describes the course of these processes and the formation of the catechetical structures of the GCC in Poland. The third chapter is devoted to the personal situation of catechists, and describes the course of basic and ongoing formation. The research showed a significant problem of staff shortages and the lack of formation typical of the Eastern Church. The fourth chapter is an attempt to synthesize the data collected in the previous chapters. Strengths and weaknesses of the catechesis of the GCC in Poland were collected, and postulates were proposed that could allow for the development of catechesis in the future. The topic of catechesis in the GCC has not been discussed before in any scientific study, this work is the first attempt at in-depth scientific reflection on the issue of catechesis in the GCC in Poland.