The Repository collects scientific achievements of employees and doctoral students of the John Paul II Catholic University of Lublin. The purpose of the repository is dissemination of the scientific achievements of the John Paul II Catholic University of Lublin, promoting conducted scientific research and supporting didactic activities. The repository collects, stores and shares digital documents in the form of books, scientific articles, scientific journals, conference materials, didactic materials etc.
Communities in ReKUL
Recent Submissions
listelement.badge.dso-type Item , O rozumieniu bez porozumienia. Leszka Koczanowicza koncepcja polityki dialogu(Wydawnictwo KUL, 2025) Borkowska, MałgorzataCelem artykułu jest analiza Leszka Koczanowicza koncepcji polityki dialogu pod kątem oceny przydatności kategorii dialogu do stworzenia alternatywy dla dwóch opozycyjnych modeli demokracji: deliberacji w wersji zaproponowanej przez Jürgena Habermasa i hegemonii (radykalnej demokracji) w ujęciu Ernesta Laclau i Chantal Mouffe. Nawiązując do amerykańskiego pragmatyzmu oraz do teorii Michaiła Bachtina, czyli koncepcji, które dialog i komunikację stawiają w centrum świata społecznego, Koczanowicz dochodzi do wniosku, że wobec nieusuwalności antagonizmu z życia społecznego i polityki sensem dialogu jest nie tyle osiąganie konsensu (co nie zawsze jest możliwe), ile poszerzanie horyzontu rozumienia uczestniczących w dialogu stron. Takie podejście ujawnia normatywny wymiar demokracji, stanowiącej nie tylko system zabezpieczający suwerenność ludu, lecz także walkę o podtrzymanie rozumienia między ludźmi. The aim of the article is to analyze Leszek Koczanowicz’s concept of the politics of dialogue in terms of assessing the usefulness of the category of dialogue to create an alternative to two opposing models of democracy: deliberation in the version proposed by Jürgen Habermas and hegemony (radical democracy) developed by Ernesto Laclau and Chantal Mouffe. Referring to American pragmatism and Mikhail Bakhtin’s theory, i.e. the theories that place dialogue and communication at the center of the social world, Koczanowicz concludes that due to the indelibility of antagonism from social life and politics, the measure of the value of dialogue is not so much achieving consensus (which is not always possible), but broadening the horizon of mutual understanding by the parties to the dialogue. Such an approach reveals a normative dimension to democracy, which is not only a system securing the sovereignty of the people, but also a struggle to maintain understanding among people.listelement.badge.dso-type Item , Visions of Peace and Reconciliation: The Role of Irenicism in Czech Christian Thought and Literature(Wydawnictwo KUL, 2025) Pavera, LiborThe study initially focuses on general matters related to irenicism, examining its methodology in relation to harmony and peace on one side, and conflict, dispute, and war on the other. Using two specific examples from older Czech literature, the article shows how irenicism manifested itself in the Czech and European context during two different epochs, which are still in the process of being assessed in both Czech and general history. These periods are still in the process of being evaluated within the scope of both Czech history and broader historical narratives. The first example is the irenic efforts of the Czech “Hussite” King George of Poděbrady, as known from historical sources, but especially from literary ones. Travel writers of the time provided fairly accurate accounts, limited of course by their education and the breadth of their geopolitical and other knowledge about the world at that time. A somewhat unique perspective on the peaceful organization of the world is offered in the legacy of Jan Amos Komenský, a Czech Brethren, who developed programs for education, and advocated tolerance and peace. In his view, the problem of peace must not be perceived solely as a legal matter but should also be considered as an ethical one. While law provides the framework for determining what is permissible, ethics explores the broader moral implications of human actions, ensuring that peace efforts are not reduced to mere legal formalities, but engage deeply with principles of justice, dignity, and respect for humanity. W pierwszej części studium skupia się na ogólnych zagadnieniach związanych z irenizmem, oraz z metodologią badania tego zjawiska w odniesieniu do harmonii i pokoju z jednej strony oraz konfliktu, sporu i wojny z drugiej. Następnie na dwóch konkretnych przykładach ze starszej literatury czeskiej pokazuje, jak irenizm objawił się w środowisku czeskim i europejskim w dwóch różnych epokach, które wciąż domagają się oceny w historii Czech i w historii powszechnej. Pierwszym przykładem są ireniczne dążenia czeskiego króla „husyckiego” Jerzego z Podiebradów, które znamy ze źródeł historycznych, ale przede wszystkim literackich. Opisy sporządzone przez podróżników były stosunkowo wierne, oczywiście na miarę swojego wykształcenia i wiedzy geopolitycznej oraz innej wiedzy o ówczesnym świecie. Nieco bardziej oryginalne podejście do pokojowego porządku świata przynosi w swoim przesłaniu czeski brat, autor programów edukacji oraz rzecznik tolerancji i pokoju Jan Ámos Komenský. Jego zdaniem problem pokoju nie może być postrzegany wyłącznie jako kwestia prawna, lecz należy go również uznać za zagadnienie etyczne. Podczas gdy prawo dostarcza ram określających, co jest dozwolone, etyka bada szersze implikacje moralne, zapewniając, że dążenie do pokoju nie sprowadza się jedynie do formalnych aspektów prawnych, lecz obejmuje również głębokie zaangażowanie w zasady sprawiedliwości, godności i szacunku dla ludzkości.listelement.badge.dso-type Item , Autorytet moralny trzech papieży w opinii młodzieży szkół średnich. Analiza porównawcza postaw światopoglądowych i religijności(Wydawnictwo KUL, 2025) Kalinowski, Mirosław; Niewiadomska, Iwona; Kozak, JarosławReligijność młodego pokolenia w Polsce ulega dynamicznym przemianom, co wpływa m.in. na sposób postrzegania papieży jako autorytetów w szerszym kontekście społecznym. Celem badania była analiza czynników postrzegania trzech ostatnich papieży jako autorytetów moralnych przez młodzież polską. Na reprezentatywnej próbie (n = 1029) zastosowano modele regresji oparte na danych ilościowych z ogólnopolskiego badania uczniów szkół średnich. We wszystkich trzech przypadkach najsilniejszym predyktorem autorytetu moralnego była deklarowana wiara. Najczęściej za autorytet uznawany był Jan Paweł II, którego pozycja była silnie zakorzeniona w tradycyjnych wskaźnikach religijności. Franciszek zajmował miejsce pośrednie, a jego odbiór wśród badanych wiązał się z postrzeganą otwartością na współczesne kwestie moralne, takie jak stosowanie metody in vitro. Benedykta XVI najrzadziej wskazywano jako autorytet moralny, a jego postrzeganie opierało się m.in. na sprzeciwie wobec antykoncepcji, co podkreśla znaczenie doktrynalnej zgodności. Wyniki wskazują, że dla młodego pokolenia autorytet moralny nie opiera się wyłącznie na tradycyjnych wskaźnikach religijności, lecz także na sposobie, w jaki postać papieża odpowiada na ich wrażliwość moralną i społeczną oraz doświadczenia, co sugeruje zmianę mechanizmów, poprzez które młode pokolenie rozpoznaje autorytety moralne, oraz potrzebę dalszych badań nad relacyjnym i emocjonalnym wymiarem ich odbioru. The religiosity of the younger generation in Poland is undergoing a dynamic change which, in particular, influences the perception of popes as moral authorities in a broader social context. The aim of the study was to analyze the factors shaping Polish youth’s perception of the past three popes as moral authorities. Regression models were applied to data from a representative nationwide sample of secondary school students (n = 1029). Across all three models, the strongest predictor of moral authority was declared faith. John Paul II was most frequently recognized as an authority, with his position strongly rooted in traditional indicators of religiosity. Francis occupied an intermediate position, and his reception among respondents was associated with perceived openness to contemporary moral issues, such as in vitro fertilization. Benedict XVI was least often indicated as a moral authority, and his perception was shaped, among other factors, by his opposition to contraception, highlighting the importance of doctrinal conformity. The results suggest that for the younger generation, moral authority is not based solely on traditional indicators of religiosity but also on how a pope responds to their moral and social sensibilities and lived experiences. This points to changing mechanisms through which young people recognize moral authorities and underscores the need for further research on the relational and emotional dimensions of such perceptions.listelement.badge.dso-type Item , „Promieniował niezwykłą aurą”. Refleksje na koniec Roku Andrzeja Nikodemowicza(Wydawnictwo KUL, 2025) Księska-Falger, TeresaArtykuł stanowi pokłosie blisko trzydziestosiedmioletniej współpracy autorki z Andrzejem Nikodemowiczem, wybitnym kompozytorem, pianistą i pedagogiem. W tekście przedstawiony został zarys jego drogi zawodowej i twórczej, w szczególności omówiono kompozycje z lat 1945-2016, rozpięte między sacrum a profanum, obejmujące różnorodne formy muzyczne. Przywołano klimat i treści rozmów z kompozytorem oraz wypowiedzi na temat jego muzyki w aspektach stylistycznym, wykonawczym i społecznym. Zwrócono uwagę na wspólne dokonania Nikodemowicza i autorki, takie jak stworzenie Międzynarodowego Festiwalu „Andrzej Nikodemowicz – czas i dźwięk”, realizowanego w Lublinie od 2012 roku, oraz na formy promocji muzyki tego artysty. Autorka wskazała również na sukcesy osobiste Nikodemowicza, takie jak Honorowe Obywatelstwo Miasta Lublin, oraz formy uhonorowania pamięci kompozytora i jego dorobku w setną rocznicę urodzin, zwłaszcza poprzez ogłoszenie przez władze Lublina roku 2025 Rokiem Andrzeja Nikodemowicza. The article draws on almost thirty-seven-year cooperation of the author with Andrzej Nikodemowicz, an eminent composer, pianist, and teacher. The paper presents an outline of his professional and artistic career. In particular, the author describes works Nikodemowicz composed in the years 1945–2016 using various musical forms. The paper recalls the atmosphere and the content of the conversations with the composer, as well as his opinions on music in the aspects of style, performing practices, and social significance. A special attention is given to the common achievements of Nikodemowicz and the author of the article, such as establishing “Andrzej Nikodemowicz—Time and Sound” International Festival, organized in Lublin since 2012, and different forms of the promotion of the composer’s music. The author also describes Nikodemowicz’s personal achievements, such as the honorary citizenship of Lublin, and the ways in which the memory and oeuvre of the composer were celebrated, especially by the city of Lublin authorities proclaiming the year 2025 The Andrzej Nikodemowicz Year.listelement.badge.dso-type Item , Batalia o człowieka w kulturze współczesnej(Wydawnictwo KUL, 2025) Kaczmarek, WojciechRecenzja książki: R. Strzelecki, Osoba w myśli współczesnej. Model badania sfery podmiotowej w tekstach kulturowych, Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz 2025. Review of Ryszard Strzelecki's, Osoba w myśli współczesnej. Model badania sfery podmiotowej w tekstach kulturowych, Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz 2025.listelement.badge.dso-type Item , Fizyka spotyka filozofię(Wydawnictwo KUL, 2025) Małyska, AngelikaRecenzja książki: Tomasz Bigaj, Wprowadzenie do fizyki dla filozofów, Warszawa: Teksty Filozoficzne, 2024. Review of Tomasz Bigaj’s Wprowadzenie do fizyki dla filozofów, Warszawa: Teksty Filozoficzne, 2024.listelement.badge.dso-type Item , Powrót do źródeł. Sympozja z cyklu „Chrześcijaństwo na Pomorzu. Kultura duchowa i materialna”(Wydawnictwo KUL, 2025) Kuik-Kalinowska, AdelaNiniejsze sprawozdanie dotyczy sympozjum z cyklu "Chrześcijaństwo na Pomorzu. Kultura duchowa i materialna", które odbyło się na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II w dniu 24 maja 2024 roku. This report concerns the symposium from the series " Christianity in Pomerania: Spiritual and Material Culture" which took place at the John Paul II Catholic University of Lublin on May 24, 2024.listelement.badge.dso-type Item , O uważności – kilka refleksji(Wydawnictwo KUL, 2025) Barth, Grzegorz