Prawo do przeszczepu i jego ograniczenia w świetle Deklaracji Stambulskiej o obrocie narządami i turystyce transplantacyjnej

Abstract

Postęp w naukach medycznych, jaki dokonał się w ostatnich dekadach, nie pozostaje bez wpływu na przyjmowane rozwiązania normatywne dotyczące jednych z najbardziej kontrowersyjnych zabiegów medycznych, jakimi są zabiegi transplantacyjne. Ich przedmiotem jest wykonanie bądź poddanie się technikom operacyjnym polegającym na przeniesieniu organu, tkanek lub substancji z jednej części ciała do innej, albo od innej osoby. Zabiegi transplantacyjne, nazywane niekiedy jednym z medycznych dobrodziejstw XXI w., są realizowane przez służby medyczne na całym świecie i w wielu wypadkach umożliwiają przedłużanie życia, a w znacznej liczbie (liczonej w setkach tysięcy przypadków) przyczyniają się również do znaczącej poprawy jakości funkcjonowania życia człowieka. Transplantacje narządów nie byłyby jednak dokonywane bez aktów ludzkiej solidarności i hojności dawców. Z drugiej strony, coraz więcej osób jest zaangażowanych w czerpanie zysku z nielegalnych praktyk, polegających na handlu ludźmi. Proceder ten dotyczy także zamożniejszych pacjentów, którzy podróżują za granicę tylko po to, aby kupić narządy od ludzi bardzo potrzebujących pieniędzy.